Mens
Uitgangspunt van het document van de Congregatie voor de Geloofsleer is de opvatting dat een beginnend embryo niet een ‘groepje cellen' is, maar een mens. Het heeft vooral in zijn DNA een welomschreven programma voor zijn verdere ontwikkeling. Ook heeft een embryo volgens de Kerk een duidelijke doelgerichtheid die zou blijken bij de geboorte.

Recht op leven
Omdat een embryo een mens is dienen zijn rechten te worden gerespecteerd als die van elke menselijke persoon. Het onschendbaar recht van ieder menselijk wezen op leven is daarbij het belangrijkste. Handelingen waarbij embryo's worden blootgesteld aan een groot risico om beschadigd te raken of verloren te gaan, zijn volgens de katholieke leer dan ook onaanvaardbaar. Ook IVF, het gebruik van embryonale stamcellen bij therapeutisch klonen en klonen zijn met die leer in strijd, leert de instructie.

Heldere antwoorden
Aartsbisschop Wim Eijk van Utrecht is blij met het document: "De snelle vooruitgang van de biomedische wetenschap maakt de ontwikkeling van nieuwe therapieën mogelijk. Maar zij geeft ook een macht over de oorsprong van het leven en over de erfelijke aanleg van mensen waaraan bedenkelijke kanten vastzitten. Niet alles wat technisch mogelijk is, is daarmee ook moreel goed. De nieuwe instructie geeft heldere antwoorden op complexe vragen."

Onvervreemdbare waarde
Het veelgehoorde verwijt dat de Kerk alleen maar regeltjes voorschrijft is volgens het document ongegrond. "Er zijn mensen die zeggen dat de morele leer van de Kerk te veel verboden omvat. (...) maar achter ieder ‘nee' in de moeilijke taak onderscheid te maken tussen goed en kwaad, schittert een groot ‘ja' voor de erkenning van de waardigheid en de onvervreemdbare waarde van iedere unieke mens die tot leven is geroepen."

Donum Vitae
Het nieuwe document treedt niet in de plaats van de in 1987 verschenen instructie Donum Vitae. Die instructie over de waardigheid van de voortplanting en het respect voor het menselijk leven in al zijn ontstaansstadia blijft onverminderd van kracht. Nieuwe biomedische technologieën die de afgelopen twintig jaar zijn opgekomen, noopten de Kerk tot een nieuwe standpuntbepaling.